Τεχνικές Σωματικού Θεάτρου: Σύγχρονες μέθοδοι

Μονάδες ECTS
6
Εξάμηνο
Εξάμηνο Γ / Ε / Ζ
Κατηγορία μαθήματος
Διδάσκων καθηγητής

ΣΥΜΒΑΣΙΟΥΧΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ - ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ   [ΣΤΕΛΛΑ ΜΕΝΤΒΕΝΤΕΒΑ]

Περιγραφή μαθήματος
Image
ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

🔵 🔴 🟡 Περιγραφή μαθήματος

Το μάθημα εισάγει τους φοιτητές στις σύγχρονες πρακτικές του σωματικού θεάτρου, με έμφαση στην παραστατικότητα και την αφηγηματική δύναμη του σώματος. Το σώμα προσεγγίζεται όχι μόνο ως εργαλείο, αλλά και ως φορέας και δημιουργός αφήγησης, δραματικού χώρου και χρόνου, με επίκεντρο την ικανότητά του να αφηγείται ιστορίες, να δημιουργεί σχέσεις και να παράγει νοήματα. Μέσα από βιωματικές ασκήσεις, ασκήσεις αυτοπαρατήρησης και παρατήρησης των άλλων, οι φοιτητές θα διερευνήσουν τη σχέση του σώματος με τον σκηνικό χώρο και την αρχιτεκτονική —σε πραγματικό και αισθητηριακό επίπεδο— καθώς και τη δυναμική αλληλεπίδραση με άλλα σώματα. Επίσης, θα εξεταστούν οι ποιότητες της κίνησης, όπως η ροή, ο χρόνος, η δυναμική και ο χώρος. Μέσα από τη διαδικασία αυτή, το μάθημα θα βοηθήσει τους φοιτητές να αναπτύξουν ένα ψυχοσωματικό λεξιλόγιο που χαρτογραφεί ένα ευρύ φάσμα σωματικών και συναισθηματικών ποιοτήτων, εμβαθύνοντας στη σύνδεση μεταξύ σωματικών δράσεων και συναισθηματικών ή ψυχολογικών καταστάσεων. Παράλληλα, θα προσφέρει εργαλεία για την ανάλυση και ενσάρκωση της ανθρώπινης συμπεριφοράς, υποδεικνύοντας τρόπους συναισθηματικής σύνδεσης με την πηγή έμπνευσης μιας performance, είτε αυτή προέρχεται από κάποιο καλλιτεχνικό έργο είτε όχι. Οι φοιτητές θα έχουν τη δυνατότητα να εφαρμόσουν δημιουργικά τις διδασκόμενες μεθόδους, εξερευνώντας τη σωματικότητα μορφών από εικαστικά έργα τέχνης της επιλογής τους και δημιουργώντας σύντομες παραστατικές σκηνές. Το μάθημα συνδυάζει θεωρία και πρακτική, δίνοντας έμφαση στην ενεργητική συμμετοχή των φοιτητών μέσω ατομικών και ομαδικών κινητικών ασκήσεων και στον αναστοχασμό πάνω στη βιωματική εμπειρία. Η διδακτική προσέγγιση αντλεί υλικό από ποικίλες σύγχρονες μεθόδους σωματικού θεάτρου: το Body-Mind Centering και η μέθοδος Feldenkrais εστιάζουν στη βιωματική εξερεύνηση της ανατομίας και της σχέσης σώματος-νου, η ανάλυση κίνησης του Ρούντολφ Λάμπαν αναλύει τις ποιότητες της ανθρώπινης κίνησης, δίνοντας στους φοιτητές ένα ψυχοσωματικό λεξιλόγιο για τη μετάφραση ψυχικών καταστάσεων σε κινητικούς όρους, ενώ η μέθοδος υποκριτικής του Μιχαήλ Τσέχωφ επικεντρώνεται στην αισθητηριακή εμπειρία και τη δημιουργική χρήση της φαντασίας για την προσέγγιση ψυχολογικών καταστάσεων μέσω του σώματος.


Με την ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα έχουν κατακτήσει:

  • Την ικανότητα να αντιλαμβάνονται και να αξιοποιούν την αφηγηματικότητα του σώματός τους.

  • Μία βαθύτερη συνείδηση του σώματός τους και των μελών του, καθώς και την αλληλεπίδραση
    με άλλα σώματα.

  • Δεξιότητες αυτοσχεδιασμού και δημιουργικής έκφρασης μέσα από την κίνηση.

  • Τη δυνατότητα να διαχειρίζονται την ποιότητα της κίνησης τους, με βάση τις παραμέτρους του
    χώρου, του χρόνου, της δυναμικής και της ροής.

  • Την ικανότητα να συνεργάζονται και να συνδημιουργούν μέσω της σωματικότητας,
    αναπτύσσοντας ουσιαστικές σκηνικές σχέσεις με τους άλλους.

  • Την ικανότητα να αναγνωρίζουν και να ενσαρκώνουν μία πληθώρα σωματικών ανθρωπίνων
    συμπεριφορών και ψυχικών καταστάσεων.

  • Μία ολιστική προσέγγιση στην παραστατική δημιουργία, εστιάζοντας στις ποιότητες της
    κίνησης τους.
     

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

🔵 🔴 🟡 Θεωρία (1 ώρα)

  1. Εισαγωγικά και γνωριμία με την ομάδα / σωματική αυτοβιογραφία: καταγραφή και αυθεντική
    κίνηση / από τον εαυτό στην ομάδα: σωματικός αυτοσχεδιασμός, σχέσεις μέσω της κίνησης.
  2. Προσωπικός χώρος: τα όρια του σώματος μου / αναπνοή και κίνηση / μελέτη της χωρικής δομής του σώματος μας / κινόσφαιρα
  3. Κέντρο και περιφέρεια: συνδεσιμότητα / η σπονδυλική στήλη / τα τρία κέντρα (κεφάλι, θώρακας, λεκάνη) και η εκφραστική τους δυνατότητα
  4. Μεταμορφώσεις της δομής: άνω και κάτω άκρα και η κινησιολογική και εκφραστική τους λειτουργία / μελέτη και ενσάρκωση της σωματικότητας διαφόρων ζώων
  5. Δράση 1: οι ποιότητες της κίνησης σε σχέση με τον χώρο, τον χρόνο, τη δυναμική και τη ροή.
  6. Δράση 2: συνδυάζοντας τους παράγοντες της κίνησης / παρατήρηση και ανάλυση
  7. Δράση 3: δημιουργώντας δράσεις με 3 παράγοντες της κίνησης
  8. Χαρακτήρες και δράσεις: πλήρεις δράσεις / εναλλαγές δράσεων / δράσεις ως ψυχολογικές χειρονομίες για τη δημιουργία χαρακτήρων
  9. Πάθος 1: φαντασία και αισθητηριακό σώμα / κέντρα κίνησης και αισθήσεις
  10. Πάθος 2: κινόσφαιρα και προσωπικός χώρος / ατμόσφαιρα και κοινός χώρος
  11. Ανάλυση της σωματικότητας μορφών από έργα τέχνης: μία ατομική άσκηση 1
  12. Ανάλυση της σωματικότητας μορφών από έργα τέχνης: μία ατομική άσκηση 2
  13. Από την ανάλυση της σωματικότητας στη δημιουργία performance: αυτοσχεδιασμοί, παρουσιάσεις και παράδοση εργασιών / αναστοχασμός, ανατροφοδότηση και κλείσιμο

🔵 🔴 🟡 Εργαστήριο (2 ώρες)

  1. Εισαγωγικά και γνωριμία με την ομάδα / σωματική αυτοβιογραφία: καταγραφή και αυθεντική
    κίνηση / από τον εαυτό στην ομάδα: σωματικός αυτοσχεδιασμός, σχέσεις μέσω της κίνησης.
  2. Προσωπικός χώρος: τα όρια του σώματος μου / αναπνοή και κίνηση / μελέτη της χωρικής δομής του σώματος μας / κινόσφαιρα
  3. Κέντρο και περιφέρεια: συνδεσιμότητα / η σπονδυλική στήλη / τα τρία κέντρα (κεφάλι, θώρακας, λεκάνη) και η εκφραστική τους δυνατότητα
  4. Μεταμορφώσεις της δομής: άνω και κάτω άκρα και η κινησιολογική και εκφραστική τους λειτουργία / μελέτη και ενσάρκωση της σωματικότητας διαφόρων ζώων
  5. Δράση 1: οι ποιότητες της κίνησης σε σχέση με τον χώρο, τον χρόνο, τη δυναμική και τη ροή.
  6. Δράση 2: συνδυάζοντας τους παράγοντες της κίνησης / παρατήρηση και ανάλυση
  7. Δράση 3: δημιουργώντας δράσεις με 3 παράγοντες της κίνησης
  8. Χαρακτήρες και δράσεις: πλήρεις δράσεις / εναλλαγές δράσεων / δράσεις ως ψυχολογικές χειρονομίες για τη δημιουργία χαρακτήρων
  9. Πάθος 1: φαντασία και αισθητηριακό σώμα / κέντρα κίνησης και αισθήσεις
  10. Πάθος 2: κινόσφαιρα και προσωπικός χώρος / ατμόσφαιρα και κοινός χώρος
  11. Ανάλυση της σωματικότητας μορφών από έργα τέχνης: μία ατομική άσκηση 1
  12. Ανάλυση της σωματικότητας μορφών από έργα τέχνης: μία ατομική άσκηση 2
  13. Από την ανάλυση της σωματικότητας στη δημιουργία performance: αυτοσχεδιασμοί, παρουσιάσεις και παράδοση εργασιών / αναστοχασμός, ανατροφοδότηση και κλείσιμο
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Γλώσσα αξιολόγησης: Ελληνική

🔵 🔴 🟡 Μέθοδος αξιολόγησης: 

  • 60% Για τη συμμετοχή στα μαθήματα (έγκαιρη προσέλευση, ενασχόληση και γενική νοοτροπία, συμβολή στις ομαδικές δραστηριότητες, ενσωμάτωση των συστάσεων του διδάσκοντα στη δουλειά, ανάπτυξη δεξιοτήτων, προετοιμασία)
  • 20% Για την τελική παρουσίαση (επιτυχημένη εφαρμογή των αρχών που διδάχθηκαν κατά τη διάρκεια του εξαμήνου, αμεσότητα στη σωματική έκφραση, επιτυχημένη εικόνα μεταμόρφωσης της σωματικότητας, δημιουργικότητα)
  • 20% Για το portfolio (εφαρμογή των αρχών που διδάχθηκαν κατά τη διάρκεια του εξαμήνου στοιχεία έρευνας σχετικής με το θέμα της παρουσίασης)
ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ - ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
  • Χρήση PowerPoint και οπτικοακουστικών παραδειγμάτων (13 διαλέξεις)
  • Χρήση εργαστηριακών ασκήσεων σε υπολογιστές.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία, στην Εργαστηριακή Εκπαίδευση, στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
  • Υποστήριξη μαθησιακής διαδικασίας και διάθεση υλικού μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας e-class.
  • Επικοινωνία με φοιτητές μέσω e-mai και μέσω ηλεκτρονικού χώρου συνομιλιών στο e-class.
eCLASS ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

https://eclass.uop.gr/courses/3946/ 

ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

🔵 🔴 🟡 Συγγράμματα Μαθήματος [ΕΥΔΟΞΟΣ]

  • Galais-Germain, B. (2019). Ανατομία της Κίνησης. ΣΑΛΤΟ.

Έξτρα Βιβλιογραφία

  • Adrian, B. (2010) Actor training the laban way: An integrated approach to voice, speech, and Movement. Skyhorse Publishing, Inc.
  • Chekhov, M. (1953). To the actor. New York: Harper & Brothers.
  • Ewan, V. and Green, D. (2015) Actor movement: Expression of the physical being. London: Bloomsbury.
  • Hackney, P. (2002) Making connections: total body integration through Bartenieff fundamentals, London: Routledge.
  • Newlove, J. and Dalby, J. (2004) Laban for all, London: Nick Hern Books.
  • Olsen, A. (1998) Body Stories, Lebanon: University Press of New England.
  • Petit, L. (2010). The Michael Chekhov handbook. London: Routledge.